odnoo“Тойота”. Энэ нэрийг мэдэхгүй хүн манай гариг дээр бараг байхгүй биз ээ. 320 000 шахам ажилтантай, үндэстэн дамнасан энэхүү авто корпораци жилдээ 8,5 сая автомашин үйлдвэрлэж, 8,4 сая автомашин борлуулдаг үзүүлэлтээрээ дэлхийд манлайлдаг. Зөвхөн АНУ-д гэхэд л жилдээ 1,7 сая “Toyota”-ийн автомашин зарагддаг бөгөөд энэ аварга үзүүлэлтэд бага ч болов хувь нэмрээ оруулж яваа нэгэн монгол бүсгүйг та бүхэнд танилцуулая.

Пүрэвсүрэнгийн Одончимэг. Нийслэлийн 10 жилийн 6 дугаар сургууль, МУИС-ийн Эдийн Засгийн дээд сургуулийг төгссөн. Одоо АНУ-ын Кальфорн мужийн Оакланд хотын Toyota авто дилерийн газарт борлуулагчаар ажилладаг.

-Та Америкт ирээд хэдэн жил болж байна. Дэлхийд нэр хүндтэй томоохон компани-ийн автомашиныг борлуулах ажилд яаж орсон тухайгаа ярьж өгөхгүй юу?

- АНУ-д ирээд 10 гаруй жил болчихсон байна шүү. Анх ирснээсээ хойш монголчуудынхаа адил янз бүрийн л ажил хийж байсан. Гурван жилийн өмнө энд ажилладаг нэг танил бүсгүй маань надад энэ ажлыг санал болгосон л доо. Тэр надад sales person буюу худалдагч, борлуулагчаар ажиллаад үзэхийг зөвлөсөн юм. Би ч хувцас хунар, бараа таваар, ахуйн хэрэглээний зүйлийг бол болох байх, машиныг ёстой барахгүй байх гээд хэлсэн чинь “Чи чаднаа, хийгээд үз” гэлээ. Би ч яахав үзээд алдая, болохгүй бол гараад өөр ажил хийнэ л биз гээд зөвшөөрсөн хэрэг.

- Ямар нэг шалгуур тавина биз дээ?

-Америкт ер нь ажилд авахад туршлага их хардаг. Энэ ажлыг хийж байсан эсэх, хэр мэдэх их чухал байдаг. Тиймээс ч өмнө нь Монголд машины дилерт ажиллаж байсан, энд ирээд ч хийж байсан гээд хэлчихсэн. Уг нь бол машины урд хамрыг сөхөөд асуувал нэг ч юм мэдэхгүй хүн шүү дээ. Гэхдээ энд чадна, мэднэ гэхгүй л бол ажилд авна гэж байхгүй л дээ. Ингээд ямар ч байсан орохоор болж, ярицлаганд орж тэнцээд, дараа нь онлайнаар тест өгч лицензээ авсан. Ингээд л “Тойота”-ийн “төмөр хүлгүүдийг” хүмүүст зуучлан борлуулдаг ажилтан болсон доо.

- Нэг үгээр хэлбэл “Өглөө” кинон дээр гардаг цоохор морины наймаачин Жанжин Сүхэд “ Эхнэртэй хайртай бөгөөд мөнгөтэй хүн бол авдаг л хүлэг дээ” гээд зогсож байдаг шиг , “мэргэжил” юм даа.

-Нээрээ л тэр кинон дээр гардаг наймаачин бол нэг ёсондоо бас л дилер шүү дээ. Худалдан авагчийнхаа хүсэл сонирхлыг гярхай мэдэж, “зарах барааныхаа” ашигтай давуу талыг үнэн зөв, тодорхой ойлгуулж чаддаг байж л дилерийн ажил амжилттай явагдана шүү дээ.

-Авто дилерээс машин авахын давуу тал юунд байдаг вэ? Зарим хүмүүс дилерийн газраас машин авах хувь хүнээс машин авснаас хямд байдаг гэж ярилцдаг.

- Дилерээр дамжуулан машин авахад хэд хэдэн давуу тал бий. Хамгийн нэгдүгээрт бэлэн мөнгөгүй хүмүүст банкнаас зээл авч өгч, сар бүр бага багаар төлөх боломжийг олгож байгаа юм. Мөн энэ нь эргээд тэр хүндээ зээлийн түүхийн оноог өсөхөд нөлөөлж эргээд өөр олон төрлийн зээл авах баталгаа болж өгдөг. Хувь хүмүүсээс машин арай хямд авч болох ч заавал бэлэн мөнгөтэй байж авна. Бас эргээд тэр ашины баталгаа, найдвөрын тухай асуудал гарах нь ойлгомжтой. Дилерээс машин авахад ийм асуудал гарахгүй нь ойлгомжтой. Буцах эзэнтэй буух хаягтай гэж манайхан ярьдаг даа. Дилерээс хуучин машин авлаа гэхэд л машины түүхийг мэдэж болно. Хэдэн эзэн дамжсан, аваарт орж байсан эсэх, засвар үйлчилгээгээ цаг хугацаанд нь хийлгэж байсан эсэх гээд. Хувь хүнээс машин авахад энэ бүхнийг мэдэх боломжгүй л дээ.

- Таны үйлчлүүлэгчдийн хэдэн хувийг монголчууд эзэлж байна?

-За бараг 70 хувь нь байх шүү.

-Манайхан ямар марк, загварын машин их авч байна?

- Манай монголчууд бол машиныг тун сайн мэддэг, бас үнэлдэг хүмүүс шүү дээ. Өвөг дээдэс маань хүлэг морио унаад дэлхийн талыг эзэлж явсан болохоор хүлэг морь, унаагаа ихэд дээдэлдэг арв түмэн. Одоо ч гэсэн манайхан сайн чанарын, сайн “төмөр хүлэгт” дуртай. Ихэвчлэн гэр бүлийн хэрэгцээндээ Toyota Highlander, ажил албанд бол шатахуун бага хэрэглэдэг Toyota Corolla, бас Toyota Camry, сүүлийн үед бол Venza их сонирхдог болсон байна. Бүсгүйчүүд бол Toyota Rav 4 голдуу авна. Харин Монголоос бол Highlander, Land Criuser 200, Camry, Lexus их захиж авахуулдаг.

- “Тойота”-ийн борлуулагч машин авах бол ямар машин сонгох бол?

- Мэдээж “хоолыг нь хороож” байгаа болохоор “Тойота”-ийнхаа машиныг сонгох байх л даа. Нөгөөтэйгүүр үнэ тийм ч их өндөр биш, бас засвар үйлчилгээ, сэлбэг ч харьцангүй гайгүй боломжийн үнэтэй байдаг. Яг одоогоор манай гэрт “Тойота”-аас өөр машин алга даа.

- Америкт машингүй бол амьдрахад ихээхэн төвөгтэй байдаг. Манайхан шинэ хуучин янү бүрийн л машиныг авч унаж байна. Ер нь машин авахад анхаарах зүйл юу байна?

- Дилерээс машин авахад шаарддаг гол зүйл бол хууль ёсны бичиг баримттай байх хэрэгтэй. Мөн зээлийн түүх сайн байх хэрэгтэй. Өөрсдөө машинаа зөв сонгоход анхаарах нь чухал. Машин зарагдсан өдрөөс эхлээд л эзэн, банк хоёрын өмч болж, дилерийн мэдлээс гардаг гэдгийг сайн бодож сонголтоо хийх хэрэгтэй. Нэгэнт зээлээр авсан машины төлбөрийг сар бүрд нь хугацаанд нь хийж байхгүй бол зээлийн түүхэнд нөлөөлдөг гэдгийг мартаж болохгүй.

- Машин авах гэж байгаа Монголчууддаа Та ямар нэг хөнгөлөлт үзүүлж чаддаг уу?

-Үйлчлүүлэх гээд ирсэн монголчууддаа маань бүх л талын хөнгөлөлт, хямдралыг үзүүлэхийг хичээдэг. Машин авах гэж байгаа хүний зээлийн түүхээс энэ бүхэн их хамаардаг л даа. Нэг үеийг бодвол бичиг баримттай монголчууд маань их болжээ. Гэхдээ тэдний зээлийн түүх их шинэ байдаг Тэгэхээр дилерүүд машин өгөх тийм ч дуртай биш. Тэгэхээр над дээр их ирдэг л дээ. “За дотор нь ажиллаж байж, адилхан монгол хүн байна даа” гээд л. Тийм хүмүүст чадах чинээгээрээ туслахыг л боддог.

-Америкт машин бол өдөр тутмын хэрэгцээ. Манайханд бол машинаараа зэрэг дэвээ тодорхойлж, бэл бэнчингээ гайхуулах нь элбэг. Монголоос Таниар дамжуулан машин авдаг хүмүүс хэр их вэ?

- Ер нь сүүлийн үед бол ихэссэн шүү. Ах дүү, танил талаараа дамжуулан үахиж авах нь бий, надтай шууд харилцаад үахиж авдаг нь бий. Цоо шинэ машиныг шууд зээлээр худалдаж аваад явуулах нь Кальфорны хуулиар хориотой. Доор хаяж эндээ 6 сар унах, байлгах хэрэгтэй байдаг. Харин бүх таксыг нь төлчихвөл шууд ачуулж болно. Хуучин машинд бол такс төлөхгүй ч ачуулж болдог . Иймэрхүү ялгаа их байдгийг хүмүүс тэр болгон мэддэггүй. Тиймээс надаас асууж, дамжуулж авах нь элбэг ээ.

-За сайхан ярицлсанд баярлалаа. Олон Монголчуудаа сайн унаатай болгоорой гэж ерөөе!

 

Ярилцсан Э.Гуамарал

http://dayarmongol.com

Дотоодод болж буй үйл явдлууд

20170224 006

Зорчигчдод заналхийлсэн замын байгууламжууд

in Нийгэм
Зам, тээврийн осол хэрэг гарч буй шалтгаан гэхээр манайхан ихэнхдээ жолооч нарыг буруутгадаг. Хурд хэтрүүлдэг, согтуугаар машин барьдаг, зорчих хэсгийг чөлөөлдөггүй, гэрлээ шилжүүлдэггүй гээд л хамгийн түрүүнд тэдэнрүү чичилдэг. Явган зорчигч гарцгүй газраар…
20170224 005

Ц.Элбэгдорж: Б.Лхагвасүрэн бол соёл урлагийн урын санг улам баяжуулж байгаа дундрашгүй авъяастан мөн

in Улс Төр & Хууль
Монгол Улсын Ерөнхийлөгчийн зарлигаар төрийн дээд цол, одон, медалиар шагнах ёслол өнөөдөр Төрийн ордонд боллоо.
20170224 004

УБТЗ-д улс төрийн шахаагаар удирдах албан тушаалын томилгоо явагдаж байгааг эсэргүүцлээ

in Улс Төр & Хууль
Монголын Төмөр замчдын Үйлдвэрчний эвлэлийн холбооноос Монгол-Оросын хувь нийлүүлсэн нийгэмлэг “Улаанбаатар төмөр зам”-д улс төр, нам эвсэл, танил талын шахаагаар удирдах…
20170224 003

Бүртгүүлэгчид цахим гүйлгээ хийх кодоо банкнаас аваарай

in Боловсрол
Их, дээд сургуульд элсэх хүсэлтэй, бүрэн дунд боловсрол эзэмшсэн хэн боловч элсэлтийн ерөнхий шалгалтад хамрагддаг. Уг шалгалтыг анх 2006 оноос авч эхэлсэн. Энэ жил 12 дахь…
20170224 002

Монголбанкийг шалгаж эхэллээ

in Улс Төр & Хууль
Эдийн засгийн байнгын хорооноос Монголбанкны 2012-2016 оны үйл ажиллагааг шалгах ажлын хэсэг байгуулсан талаар гишүүн Т.Аюурсайхан, Ц.Даваасүрэн, М.Оюунчимэг нар өчигдөр…
20170224 001

Яллагдагчаар татагдсан Ерөнхий сайд асан гурав дахь мэдүүлгээ өглөө

in Улс Төр & Хууль
Ерөнхий сайд асан Н.Алтанхуягийг цагдан хорих гэж буй тухай мэдээлэл энэ долоо хоногийн эхээр цацагдаж байсан ч түүний эзэмшлийн объектуудад нэгжлэг хийгээд өөрөөс нь баталгаа…
20170223 004

“Насны хишиг” олгож эхэллээ

in Нийгэм
Ахмад буурлуудад энэ сарын 20-ноос “Насны хишиг” олгоно гэж Хөдөлмөр, халамжийн үйлчилгээний ерөнхий газар (ХХҮЕГ)-аас мэдээлсэн. Үүний дагуу иргэд өнгөрсөн даваа гаригаас эхлэн…
20170223 003

Монголд Япон улсын "Мицибуши" корпорацийн үйлдвэрийг босгох хүсэлтэй байгаагаа илэрхийллээ

in Эдийн засаг
Улсын Их Хурлын дэд дарга Ц.Нямдорж өнөөдөр Япон Улсаас Монгол Улсад суугаа Онц бөгөөд Бүрэн эрхт Элчин сайд Масато Такаокаг өөрийнх нь хүсэлтээр хүлээн авч уулзлаа.
20170223 002

Хүүхдийн төв сувилалд стандартад нийцсэн нярайн инкубатор хандивлажээ

in Эрүүл Мэнд
Бүгд Найрамдах Чех улсын “TSE” компаниас Хүүхдийн төв сувиллын нярайн тасагт хандивласан инкубаторыг өнөөдөр буюу 2017 оны хоёрдугаар сарын 23-ны өдөр албан ёсоор хүлээлгэн…
20170223 001

Нийслэлийн бүх цахилгаан шатыг шалгахаар боллоо

in Нийгэм
Улаанбаатар хотод ойролцоогоор 4000 цахилгаан шат бий. Тэдний 200 нь ашиглалтын шаардлага хангахгүй тул даруй солих шаардлагатай байгаа юм. Гэвч цахилгаан шатнуудын засвар…
school

Хүүхдүүд мэдээ бичиж байна

in Нийгэм
Нийслэлийн БЗД-ийн хошой тэргүүний 48 дугаар сургуулийн 5а ангийнхан мэдээ бичжээ. Залуу үе маань өөрсдийгөө илэрхийлж сурч байна. Бидний амжилтНийслэлийн БЗД-ийн хошой тэргүүний…
20170222 004

Төрийн албаны нэр барьж залилагч эмэгтэйд 13 жил хорих ял оноов

in Улс Төр & Хууль
Төрийн албаны нэр барьж, халамж, зээл тусламжид хамруулна хэмээн иргэдийг залилах явдал удаа дараа гарч байсан. Тийм нэг хэргийг Баянзүрх дүүргийн Эрүүгийн хэргийн анхан шатны…
20170222 003

Төсвийн шууд захирагч нартай үр дүнгийн гэрээ байгууллаа

in Улс Төр & Хууль
Нийслэлийн Засаг дарга бөгөөд Улаанбаатар хотын Захирагч С.Батболд өнгөрсөн сард нийслэлийн төсвийн ерөнхийлөн захирагч болон нийслэлийн Засаг даргын орлогч нартай…
20170222 002

Улаанбаатар хотын хөгжлийн төсөл хөтөлбөрүүдийг хэрэгжүүлэх боломжийг танилцууллаа

in Эдийн засаг
“Улаанбаатар-хөрөнгө оруулалт 2017” бизнес уулзалтад “Улаанбаатар хотын хөгжлийн корпораци” ХК-ийн Гүйцэтгэх захирлын үүргийг түр орлон гүйцэтгэгч С.Сод-Эрдэнэ “Улаанбаатар…
20170222 001

“Well mart”-ын 35 түрээслэгч 500 гаруй сая төгрөгөөр хохиров

in Нийгэм
Баянзүрх дүүргийн XII хорооны нутаг, Ботаникийн автобусны эцсийн буудлын дэргэд байрлах “Well mart” худалдааны төвд энэ сарын 7-ны 02.20 цагийн үед гал гарч, хоёрдугаар давхар нь…
20170221 002

Хуульгүй мэт аашлагч явган зорчигчоос болж жолооч хохирсоор байх уу

in Нийгэм
Нийслэлийн Баянгол дүүрэг, “Өргөө” кино театрын урд талын авто зам. Эндээс III, IV хорооллын эцэс хүртэлх ногоон байгууламжийн хашлагыг авсан учир хүмүүс зам дээгүүр…
20170221 001

БНХАУ-д нийлүүлж буй МАА-н бүтээгдэхүүний экспортын хэмжээг нэмэгдүүлнэ

in Улс Төр & Хууль
Монгол Улсын Гадаад харилцааны сайд Ц.Мөнх-Оргил БНХАУ-ын Гадаад хэргийн сайд Ван И-гийн урилгаар 2017 оны хоёрдугаар сарын 20-21-ний өдрүүдэд БНХАУ-д албан ёсны айлчлал хийж…
20170220 003

Монголын эдийн засагт “дусал залгах”-аар боллоо

in Эдийн засаг
Эдийн засгийн өсөлт нь саарсан, төлбөрийн тэнцлийн хямралтай оронд зориулсан “Extended fund facility” буюу “Өргөтгөсөн санхүүжилтийн хөтөлбөр” хэрэгжүүлэхээр Олон улсын…
20170220 002

Олон улсын валютын санд ажиллаж байсан Монгол мэргэжилтэн ингэж өгүүлэв

in Эдийн засаг
Засгийн газраас Олон улсын валютын сантай хөтөлбөр тохиролцож мэдээлэл хийсэнтэй холбоотойгоор зарим FB найзууд маань уг байгууллагад ажиллаж байсны хувьд мэдээлэл өгөхийг хүссэн…
20170220 001

Цэргийн дүйцүүлэх албаны төлбөрийг тогтоожээ

in Улс Төр & Хууль
Засгийн газрын өнгөрсөн долоо хоногийн ээлжит хурлаар 2017 онд цэргийн дүйцүүлэх албыг биеэр хаах иргэдийн тооны дээд хязгаар, цэргийн дүйцүүлэх албанымөнгөн төлбөрийн хэмжээ,…
20170217 004

Хүүхдээ зодвол юу болох вэ

in Нийгэм
Зарим эцэг, эхчүүд хүүхдээ зодож шийтгэх нь бий. Ялангуяа монголчуудын дунд "маханд нь ойлгуул" гэх олон жил "хэрэглэсэн" шийтгэлийн аргаар хүүхдээ өсгөж хүмүүжүүлэх нь олонтаа.…
20170217 003

Уламжлалт ёс: Цагаан сарын зоог, идээний ёс заншил

in Нийгэм
Цагаан сар нь өвөг дээдсийн үеэс уламжлан ирсэн төрт ёсны хамгийн том баяр юм. 1206 онд Чингис хаан Их Монгол Улсыг байгуулаад, цагаан сарыг хаврын эхэн сард мал төллөж, идээ…