10/19/2017, Thu
-C
USD 2,456.92
USD 2,456.92
EUR 2,889.83
JPY 21.84
GBP 3,238.22
RUB 42.87
CNY 370.91
KRW 2.17

Уул уурхай ба УС

SMARA-mining-water-quality-assessment-600x320

Усны зохист менежмент
Ус нь уул уурхайн үйл ажиллагааг хангагч үнэт нөөц болохын хувьд энэ төрлийн бизнес эрхэлдэг байгууллагын зайлшгүй анхаарал хандуулах асуудал юм. НҮБ-ын Байгаль орчин, нийгэм соёлын эрхийн хорооны баталсан 15 дугаарт ерөнхий тайлбар бичигт усыг зөвхөн байгалийн хязгаарлагдмал нөөц, нийтийн баялаг бус бас хүний эрх юм гэдгийг хүлээн зөвшөөрсөн байна. Тиймээс олон нийт эрхээ эдлэх үүднээс энэ асуудалд зайлшгүй анхаарлаа хандуулдаг.

Усны нөлөө хүчтэйн дээр өдгөө уул уурхайн бизнес эрхлэгчид, ус хэрэглэгч олон нийт гэсэн 2 бүлэг хоорондын ойлголцлын хүрээ ялгаатай болоод байна. Уул уурхайн салбарын хувьд зөв усны менежменттэй байх нь ард иргэдийн зүгээс эсэргүүцэлтэй тулгарахгүй байх гол хүч болно. Зохист бус менежмент гэдэг нь иргэдэд уснаас үүдэлтэй эрүүл мэндийн асуудлууд бий болох, усны хүртээмж багасах, усны хэрэглээний эрх зөрчигдөх явдлууд бөгөөд үүний үр дүнд ард иргэдийн зүгээс үл итгэлцэл, айдас, зөрчил үүсэх аюултай. Тиймээс уул уурхайн олборлолт хийдэг бизнесийн байгууллагууд ард иргэдийн оролцоог дэмжих, тэднийг мэдээллээр хангаж, хамтран ажиллах нь чухал юм. Эдийн засагт үзүүлэх эрсдэл нь ус ашиглагчид /уул уурхайн үйлдвэр, компани/ хамгийн их байх бол нийгэмд үзүүлэх эрсдэл нь иргэд оршин суугчдад хүндээр тусах болно.
Олборлолт хийгдэж буй бүс нутгийн иргэд, олон нийт болон бизнес байгууллагийн санаа бодол үргэлж өөр байдгийг сийрүүлье.
1. Хайгуулын үед компани уурхай болох эсэх нь тодорхой бус гэж үзэж байхад ард иргэд ажлын байр бий болно гэж боддог.
2. Бүтээн байгуулалтын үед уурхайн баялагаас иргэд хүртэнэ гэж харж байхад олон нийт ойр хавийн ус барагдана гэж айдаг.
3. Үйл ажиллагаа явагдаж байхад үүргээ бид биелүүлж байна гэсэн мэдээлэлд худал мэдээлэл гэж ханддаг.
4. Уурхай хаахад бид хуулийн дагуу ажлаа хийлээ гэж үздэг бол олон нийт уурхайн хор нөлөө хариуцахгүй эзэнгүй үлдлээ гэж боддог болохыг судалгаа харуулжээ.
Тиймээс уул уурхайн үйлдвэрүүд иргэдтэй ойлголцлын зөрүүгээ арилгах, иргэд үйл ажиллагаанд нь хяналт тавих эрхээ эдлэх ёстой.
Өмнийн говийн усны нөөц ямар байна вэ?
Энэ асуулт ердийн боловч хариулахад төвөгтэй. Уулын чулуулагт нэвчилт багатай байдаг нь усны өгөөмжийг хагарал болон ан цаваар хязгаарлагдсан байгаад оршдог. Эдгээр нь булаг байдлаар илэрч орон нутгийн хэрэглээг хангадаг. Өнөөдөр Өмнөговийн хөгжил дагаж цэрдийн тунамалуудыг нээсээр байгаа. Өөрөөр газар доорх ус элбэг бөгөөд цэрдийн настай тунамалууд томоохон хэмжээний аж үйлдвэрийн усан хангамжийн нөөцтэй аж. Гүний уст үеэс газрын доорхи ус нь голдуу шорвог, унд ахуйд хэрэглэхэд тохиромжгүй байдаг. Усны нөөц нөхөн сэргээгдэх нь удаан.
Австралийн уул уурхайн усны менежментийн жишээ
Өмнөд Австрали мужийн Аделаид хотоос хойд зүгт 560 км-т орших орд газар нь зэс, алтны нөөцөөр дөрөвт, харин ураны нөөцөөр хамгийн томд тооцогддог. Олимпик дээм орд газар нь Австралийн хамгийн том орд газар доорх уурхай юм. Хүдрийн биетийг анх 1975 онд нээж 1988 оноос олборлолт эхэлсэн байна. Тэд усыг хэмнэх төслийг хэрэгжүүлж, арга замыг хайж байсан ба судалгаа хийжээ. Үр дүнд нь хиймэл нуурийн гадаргууг бүтээж ус ууршихаас сэргийлэх, төмөрлөгийн үйлдвэр дэх дахин ашиглагдах эргэлтийн усны хэмжээг нэмэгдүүлэх, уурхайн машины дугуй угаахад ашиглах усыг газар доорх давслаг ихтэй усаар орлуулах зэрэг замыг сонгосноор усны хэрэглээний хэмнэлт жилд 450 сая литр буюу 1тонн боловсруулсан хүдэрт 40 литр байхаар тооцоолсон байна.
Усны нөөцийн ирээдүйн төлөв
Бүс нутгийн өсөн нэмэгдэж буй усны эрэлт нь өнөөдрийн байдлаар мэдэгдэж буй боломжит нөөцөөс давахаар шинжтэй байгаа ба энэ нь цаашдаа говийн бүс нутагт ус нөөц ашиглалтын хязгаарлалт, хуулть эрх зүйн орчин чангарах зэрэг нөлөөг бий болгох магадлалтай юм байна. Ирээдүйн 20 жилд өвөл зуны цаг агаарын хэм 2 градусаар дулаарах, өвлийн хур тунадас 20хувиар өсөх, зуны хур тунадас нэмэгдэхгүй байна гэсэн магадлалыг гаргасан бөгөөд дулаарал нэмэгдэнэ гэсэн үг. Үүний үр дүнд дулаан өвлөөс болж цас мөсөн голын нөөц өсөхгүй гол мөрний урсац нэмэгдэнэ, дулаарлаас ууршилт их байх нь урсацын нэмэгдлийг давна, ууршилт ихэсвэл сав газрууд хуурайших болно.
Ямар арга зам байж болох вэ?
2013 онд батлагдсан Усны үндэсний хөтөлбөр, усны тухай хууль, усны нөөцийн нэгдсэн менежментийн төлөвлөгөө нь Монгол улсын усны нөөцийн ашиглалт, хамгаалалтын шинэ замыг гаргаж өгсөн. Уул уурхай өнгөрөгч оны байдлаар манай улсын ДНБ 17%, экспорт 81%, улсын төсвийн 23%, гадаад хөрөнгө оруулалтын 73%-ийг дангаар эзэлж байгаагийн хувьд шууд зогсоох аргагүй юм. Үйл ажиллагаагаа явуулж, зохих хэмжээнд буцаан сэргээлт хийх, иргэд олон нийтийг мэдээллээр хангах хэрэгцээ байна. Нөгөө төлөөс зөвхөн уул уурхайн ашиг орлогоор эдийн засгаа босгох гэж оролдох бус бусад үйлдвэрлэлээ өсгөх, ажлын байр үүсгэх арга зам байж болно.
Өнөөдөр маргааш ирээдүйд бидний хойч үе, экосистемийн хэрэгцээг хангахад хүрэлцэхүйц чанартай ус байх хэрэгтэй бөгөөд үүнийг л усны тогтвортой хэрэглээ гэж үзнэ.

 

Шинэ зарууд

Airag
Airag bainga zarj baina. 1gl - 25$ …
Mongol yavah hun bnuu
Oiriin hugatsaand Mongol yavah hun bnu, jijighen …
Bair
Älta-d xajuu uruund ger bul bolon 2 xun avna. Utas: …
hayg avna
Hej yaraltai stockholmiin hayg tureslj avna …
hajuu tureslene
Hej hajuu uruu tureslene 1 esbel 2 emegteid  utas …
iPhone 7+
iPhone 7+ зарна цоо шинэ 128gb sprint …
Alexandria Toyota
alban yosnii toyota dealer +450 garuu shine huuchin …
ger bul roomate r orno
ger buln 2  master or bed room baij bn rosslyn havid …
mgl ruu 5000$ soliltsno
mongolruu 5000 $ yavuulna end solih hun bn u ? …
Roommate
11.1ees Wellington.d bedroom.dee roommate awna. …
Gadaad pass gargana.
Hey Gadaad Pass bolon busad bichig barimtiig hurdan …
Ачаа авна
2017 оны 11сарын 3нд Монголоос Швед явах хүн ачаа авч …
Mashin zarna
Hej 2016 onii 4-r ulirald garsan Nissan Quashkai 2.0 …
bair
hej ger buliin 3 udaan hugatsaanii bair haij bna …
Gadaad pass gargana.
Hey Gadaad Pass bolon busad bichig barimtiig hurdan …
Бүх улсын визэнд зориулж банкны баталгаа 99101739 гаргана.
Бүх улсын визэнд зориулж банкны баталгаа  99101739 …
Үйлчилгээ үзүүлнэ.
ОХУ-ын Москва хотоор дамжин өнгөрч байгаа элэг нэгт …
Gadaad pass gargana.
ОХУ-ын Москва хотоор дамжин өнгөрч байгаа элэг нэгт …
Gadaad pass gargana.
Hey Gadaad pass bolon busad bichig barimtiig hurdan …
БАНКНЫ БАТАЛГААГ 99065891 ШУУРХАЙ ГАРГАЖ БАЙНА.
ЯПОН, СОЛОНГОС, КАНАД, АНУ, АВСТРАЛИ, ШИНЭ ЗЕЛАНД …
TERIYAKI
Teriyaki kitchen help wanted. Full or part time. …
Gantsaaraa bh hvn uruunduu avna.
2 uruu bairnihaa neg uruund  gantsaaraa bh hvn …
Teriyaki Kitchen Helper at Downtown Seattle
We’re seeking a Teriyaki kitchen helper who will …
sushi chef hiring
sushi chef hiring  on Thursday, Saturday and Sunday …
Lynnwood-d full-time kitchen helper ajild avna
Ashiya Teriyakid full time kitchen helper dish washer …
Delivery driver
Columbia pike, Chinese restaurant d delivery driver …
oxid emegteichuudiin us tairalt xiine
Mergejliin uschin Ariunaa oxid emegteichuudiin us …
Nail salond hun avna
Alexandria d bairlaltai nail salond hun avna utas …
iphone aviy
iphone 7 zarah hun bnau …
Roommate
Bedroom dee 2 sariin hugatsaatai bh roommate haij bna …
Ажил
Yсчинд  туслах ажилтан авна. Falls Church.   …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING CDL TEAM DRIVERS – 60 CPM, $10000 SIGN-ON BONUS, 6000 WEEKLY MILES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING COMPANY DRIVERS – UP TO 55 CPM, $2000 BONUS, 3000-4000 MILES
U.S. FREIGHTWAYS LOGISTICS БИД КОМПАНИЙ ТРАК БАРИХ …
HIRING COMPANY DRIVERS – UP TO 55 CPM, $2000 BONUS, 3000-4000 MILES
U.S. FREIGHTWAYS LOGISTICS БИД КОМПАНИЙ ТРАК БАРИХ …
HIRING COMPANY DRIVERS – UP TO 55 CPM, $2000 BONUS, 3000-4000 MILES
U.S. FREIGHTWAYS LOGISTICS БИД КОМПАНИЙ ТРАК БАРИХ …
HIRING COMPANY DRIVERS – UP TO 55 CPM, $2000 BONUS, 3000-4000 MILES
U.S. FREIGHTWAYS LOGISTICS БИД КОМПАНИЙ ТРАК БАРИХ …
HIRING COMPANY DRIVERS – UP TO 55 CPM, $2000 BONUS, 3000-4000 MILES
U.S. FREIGHTWAYS LOGISTICS БИД КОМПАНИЙ ТРАК БАРИХ …
ajil
Lunchaar 3 tsag haluun hoolon deer ajillah bichig …
Hajuu uruunduu hogdalend ger buliin 2 hun avna utas 0737460230
Hajuu uruund ger bul avna utas 0737460230 …
lunchiin ajild avna
Lunchaar 3 tsag haluun hoolon deer ajillah bichig …
HIRING OWNER OPERATORS – DEDICATED LANES, DROP & HOOK, EXCELLENT RATES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …
HIRING OWNER OPERATORS – DEDICATED LANES, DROP & HOOK, EXCELLENT RATES
US FREIGHTWAYS LOGISTICS Манай компани FedEx, C.H. …

Ярилцлага

МУЗЕЙ БОЛ ОЛОН НИЙТИЙН СУДАЛГААНЫ, БОЛОВСРОЛЫН ТӨВ:Минжингийн Болорцэцэг цуврал ярилцлага-20
…Нью-Йорк хотод хэд хэдэн удаагийн арга хэмжээнд оролцохдоо М.Болорцэцэг бид хоёр байнга тааралдаж уулзалддаг. Өнгөрсөн оны сүүлчээр оюутнуудын арга хэмжээн дээр М.Болорцэцэгийн тавьсан илтгэлийг сонсоод багагүй сонирхов. Бидний бага зэрэг мэддэг палеонтологи мэргэжил, нилээд хэмжээнд мэдэх болсон Батаарын тухай яриа нь Монголын музейн талаар сэтгэлдээ тээж явсан шаналгаат бодлыг минь сэргээж орхисон. Арга хэмжээний дараа бид 2 уулзахдаа ярилцлага хийх санаагаа хэлж бид хугацаагаа …
К. НОМИНЖИН “САЙХАН АМЬДРАЛ БОЛ ЭЕРЭГ СОНГОЛТЫН ҮР”
\ЦУВРАЛ ЯРИЛЦЛАГА-16\ …Лос-Анжелес хотноо В.Тулгатын нэвтрүүлгийн зураг авалтын үеэр К.Номинжинтой уулзсан юм. Тэр богино хугацаанд бид 2-ын хооронд болсон яриа миний сонирхлыг ихэд татсан. Тэгээд Номинжинд хандаж “Чи бид хоёр ярилцлага хийвэл өнөөгийн залуус болоод хүмүүст хэрэгтэй сайхан санаануудыг бусдад хүргэх боломж байнаа” гэж санал болгосон юм. Тэрээр саналыг минь зөвшөөрч, боломжтой үедээ уулзаж, ярилцахаар тохиролцов. Өнгөрсөн 8 сард Лос-Анжелос хотод очихдоо бид …
ХИЧЭЭВЭЛ МОНГОЛ ЗАЛУУСТ БОЛОМЖ ИХ БИЙ
ХИЧЭЭВЭЛ МОНГОЛ ЗАЛУУСТ БОЛОМЖ ИХ БИЙ
Ганболдын Номин \цуврал ярилцлага-15\ …”Монголчууд бид бие биенийгээ дэмжээд, хамтарч зүтгээд гадаад ертөнцтэй өрсөлдөх юм бол их боломж бий. Энэ чинь хязгааргүй орон зай юм шүү дээ. Яг одоо л бид “нэг нь нийтийнхээ төлөө, нийт нь нэгийнхээ төлөө” уриаг хэрэгжүүлж чадах юм бол, цаг хожиж амжилтын оргилд хүрч чадах юм шиг ээ. Хэрэв эхлэлээ зөв тавьж чадах юм бол монголчууд бид өөрсдийн гэсэн өвөрмөц дүр төрх, мэргэн содон ухаан, дэлхийд дуурсагдсан түүх соёл, …
“ТЭЭВРИЙН БОДЛОГО ТӨЛӨВЛӨЛТИЙН МАТЕМАТИК ЗАГВАРЧЛАЛ”
“ТЭЭВРИЙН БОДЛОГО ТӨЛӨВЛӨЛТИЙН МАТЕМАТИК ЗАГВАРЧЛАЛ”
Александрийн Баярмаа  \цуврал ярилцлага-14\ …2014 оны 1 сарын дундуур Вашингтон ДС хотноо болсон тээврийн асуудлаарх олон улсын хурлын үеэр А.Баярмаатай уулзаж танилцсан юм. Харамсалтай нь миний ажил амжаагүй болохоор түүний тавьсан илтгэлийг сонирхож чадаагүй. Орой нь түүний байрласан зочид буудалд уулзаж ярилцаж суухад, түүний яриа миний сонирхлыг ихэд татлаа. Тээврийн чиглэлийн мэргэжлийн хүнийг олж ярилцах хүсэлтэй минь А.Баярмаагийн яриа нийцсэн болохоор бид Лос-Анжелост уулзаж, …

Зохиогчийн булан

Нурам – 18 (тууж)

Гэтэл тэрээр

- Би энэ бүхэн илчлэгдэхгүй өнгөрчих вий гэхээс би айж байна. Түүнээс миний энэ эвдэрхий бие одоо хэнд хэрэгтэй гэж. Цаана чинь бүхэл бүтэн уул шатчихаад байна шүү дээ. Одоо тэнд урсдаг байсан гол, ургадаг байсан мод бүгд байхгүй болсон.

(дэлгэрэнгүй…)
Өчүүхэн /өгүүллэг/


Томоо их дэлгүүрийн гадна шатаар өгсөхдөө “Хүн ирэхийг хүлээх үү, яах вэ” гэж бодол болон явтал нэг бүсгүй хажуугаар нь яарсан аятай точиг, точиг гэсээр өнгөрлөө.

(дэлгэрэнгүй…)
Яагаад би өмнөх шигээ амжилттай байж чадахаа байчихав аа?
Зарим хүмүүс ингэж ярьдаг:“Би урьд нь их амжилттай байсан, мундаг байсан, гайгүй ажил хийдэг байсан, өндөр албан тушаалтай байсан, хичээлдээ сайн байсан, эрч хүчтэй байсан, мөнгө хийж чаддаг байсан, цоглог байсан, байсан, байсан, байсан… харин одоо ийм байхаа больчихсон. Яагаад би өмнөх шигээ амжилттай байж чадахаа байчихав аа?” гэдэг. Та ч гэсэн ингэж ярьж байгаа хүнтэй тааралдаж байсан байх гэж бодож байна. Магадгүй та өөрөө ингэж ярьж байж болох юм. Хэрвээ тийм бол энэ бичлэгийг танд …

Студиуд

Тайланд улсаас бэлтгэв.
Тайланд улсаас бэлтгэв.
МТВ ҮЗҮҮЛЖ БАЙНА: Тайланд улсаас бэлтгэв. ЭМЧИЙН …
UMON TV- ийн “Америк хэмнэл” нэвтрүүлэг (Гал сөнөөгч Б.Жавхлан) 2017.09.08
AНУ ДАХЬ МОНГОЛ ТЕЛЕВИЗ: 2017.09.15
AНУ ДАХЬ МОНГОЛ ТЕЛЕВИЗ: 2017.09.15
ЭХ НУТГИЙН МЭНД: Архангайгаас хүргэсэн мэндчилгээ …